māchine

Runway: van gimmick naar gamechanger

Runway circuleert al sinds 2018 in de creatieve tech-scene, maar de lancering van Gen-4 (maart 2025) maakte duidelijk dat het platform inmiddels meer is dan een slimme gimmick. Runway presenteert zichzelf als "multimodale worlds-simulator". Oftewel: een generatief AI-platform dat beelden en video's creëert, bewerkt en naadloos combineert binnen één virtueel universum.

Een complete actiescène genereren zonder greenscreen of dure VFX studio? Netflix doet het al. Disney en Madonna trouwens ook. De tool heet Runway en wordt gezien als een van de krachtigste AI platforms voor video van dit moment. Maar wat kun je ermee en wat betekent het voor de toekomst van film en tv?

https://youtu.be/uRkfzKYFOxc?si=XJ_4zF-yzzehnPF4

Van experiment tot gamechanger

Het platform werd in 2018 opgericht door drie jonge onderzoekers die elkaar leerden kennen bij het beroemde MIT Media Lab. Hun doel: AI niet alleen laten werken voor grote bedrijven, maar ook voor creatieve makers zonder techteam of miljoenenbudget.

De nieuwste versie (Gen 4) heeft alles in een stroomversnelling gebracht. Wat ooit begon als een handige gimmick voor makers op YouTube of TikTok, is uitgegroeid tot een serieus alternatief voor bepaalde VFX-taken. Je typt een prompt, uploadt wat beeldmateriaal en Runway genereert daar nieuwe video’s van, compleet met personages, achtergronden en beweging. Wat Gen 4 zo bijzonder maakt, is de consistente shots: personages en omgevingen blijven herkenbaar, ook als je meerdere clips samenvoegt tot één scène. Daarnaast werkt de tool snel en integreert soepel met programma’s als Adobe Premiere en voelt daardoor als een logische uitbreiding van de bestaande videoworkflow.

Grote namen gebruiken het al

Netflix gebruikte Runway voor de sciencefictionserie El Eternauta en wist daarmee de postproductietijd met 40 procent te verlagen. Ook Disney en Lionsgate experimenteren ermee voor virtuele decors en previsualisaties. Ook popartiesten als A$AP Rocky en Madonna zetten Runway in voor videoclips en live shows.

Zo vertelt regiiseer Regisseur/editor Dan Streit van de clip van Shittin's Me hoe hij Runway heeft gebruikt:

"The intro sequence consists entirely of text-to-image stills, with added depth map extrusion and digital camera movement + elements to bring them to life.

The pedestrian driver shots starting at :45 were converted to image sequences, which we ran through Image to Image tools to create a distorted frame-by-frame animated effect.

And we used a NeRF model we generated to create a wild, dynamic camera movement that shoots through the car."

https://www.youtube.com/watch?v=Oh8b_P7_AuA&list=RDOh8b_P7_AuA&start_radio=1

Een filmfestival… met alleen AI-video’s?

Ja, dat bestaat dus echt. Runway organiseert sinds 2023 een eigen AI Film Festival waarin alle ingezonden films grotendeels met AI zijn gemaakt. Dus geen greenscreens, dure camera’s of studio’s, maar teksten, beelden en geluiden gegenereerd door modellen zoals Runway Gen 3 en Gen 4.

Het festival is niet alleen bedoeld voor tech-nerds of filmmakers, maar ook voor iedereen die benieuwd is hoe verhalen vertellen verandert in het AI-tijdperk. Runway noemt het zelf “een viering van de nieuwe filmtaal”.

De eerste editie werd meteen een succes. Makers van over de hele wereld lieten zien wat er allemaal mogelijk is als je creativiteit combineert met AI. Denk aan surreële droomwerelden, animatiefilms met bizarre humor of hyperrealistische sciencefiction zonder dat er een cameraman aan te pas kwam.

The Frost is een 24 minuten durende sciencefictionfilm over een jonge vrouw die in een post-apocalyptische wereld een mysterieuze androïde ontmoet. De film is volledig gegenereerd met AI: de beelden zijn gemaakt met DALL·E 2 op basis van tekstprompts, de stemmen komen uit tekst-naar-spraaksystemen en gezichtsanimaties zoals knipperende ogen en sprekende monden zijn met AI gemanipuleerd. Ook het script werd deels herschreven met behulp van taalmodellen. Hoewel de beelden niet met Runway zijn gemaakt, werd de film wel geselecteerd en vertoond op het Runway AI Film Festival in 2023.

https://www.youtube.com/watch?v=DNyxZi9Gp_4

“Get Me Out” is een experimentele muziekvideo van rei brown, geregisseerd door Daniel Antebi. De clip combineert echte, live-action beelden met AI-gegenereerde visuele effecten om gevoelens van opgesloten zijn en mentale vervreemding te verbeelden. De hypnotiserende stijl sluit nauw aan bij de dromerige en beklemmende sfeer van de muziek. De video werd geselecteerd voor het Runway AI Film Festival en geprezen in onder andere Wonderland Magazine vanwege zijn innovatieve samensmelting van film en kunstmatige intelligentie.

https://www.youtube.com/watch?v=2bLRFmZle64

En nee, deze films zouden we nog niet snel op een streamingplatform zien, maar als dit het begin is, kun je je misschien voorstellen dat je over een paar jaar misschien wel zo'n short op Netflix kunt vinden.

Kun je het zelf ook proberen?

Ja, kan gewoon. Via runwayml.com kun je gratis aan de slag met 125 credits per maand. Je kiest een model zoals Gen 4, voert een prompt in of uploadt referentiebeelden en laat Runway het werk doen. Je kunt direct exporteren naar mp4 of zelfs ProRes, handig als je professioneel wilt editen.

Wat betekent dit voor de filmwereld?

Dat VFX afdelingen sneller moeten schakelen. Taken zoals rotoscoping of het namaken van menigtes worden steeds vaker overgenomen door AI. Tegelijk ontstaan er ook nieuwe beroepen, zoals prompt engineer of AI compositor. De Amerikaanse VFX vakbond pleit daarom voor omscholing zodat mensen niet achterblijven.

Wat is de volgende stap?

In april 2025 haalde Runway ruim 300 miljoen dollar op. De waarde van het bedrijf schoot daarmee voorbij de 3 miljard en ze mikken op winst vanaf 2026. Met nieuwe versies zoals Gen 4 Turbo en Gen 5 die nog langere clips en realtime previews beloven, groeit het platform razendsnel.

Als alles volgens plan verloopt, zou Runway in de komende jaren zomaar een vaste plek kunnen krijgen in de standaard filmworkflow. Of het nou gaat om TikTok video’s of Hollywoodfilms.