Meta is begonnen met het ontmantelen van zijn overname van Manus, de Chinese AI-startup achter een veelbesproken agent-systeem. De Amerikaanse techreus betaalde in december 2025 zo'n twee miljard dollar voor het bedrijf, maar Beijing gaf in april opdracht de deal terug te draaien. Sinds begin juni is Manus afgesloten van de interne systemen van Meta en mogen medewerkers de tools niet meer gebruiken.
De ingreep is bijzonder. Het is voor het eerst dat China onder zijn wet op veiligheidstoetsing van buitenlandse investeringen een al afgeronde overname laat terugdraaien. Tot nu toe blokkeerde Beijing alleen deals die nog niet doorgegaan waren. Dat de Chinese overheid een Amerikaans bedrijf dwingt een aankoop alsnog ongedaan te maken, is in het techlandschap zonder duidelijke precedent.
Wat Manus is
Manus werd in 2022 opgericht onder de naam Butterfly Effect, met als oprichters Xiao en chief scientist Ji Yichao. De naam verwijst naar het Latijnse woord voor hand en knipoogt naar het motto van MIT, "Mens et Manus". Het systeem is een autonome AI-agent: een programma dat zelfstandig taken uitvoert in plaats van alleen vragen te beantwoorden zoals een chatbot.
Die demo, in maart 2025, werd binnen een dag meer dan een miljoen keer bekeken en zette Manus op de radar van zowel investeerders als concurrenten. Begin 2025 haalde Butterfly Effect financiering op tegen een waardering rond de vijfhonderd miljoen dollar, met onder andere het Amerikaanse Benchmark, het Chinese Tencent, HSG en ZhenFund als investeerders. Halverwege 2025 verplaatste het bedrijf zijn hoofdkantoor naar Singapore, een veelgebruikte route voor Chinese techbedrijven die internationaal willen opereren zonder al te zwaar onder Chinees toezicht te vallen.
De overname en de blokkade
In december 2025 maakte Meta de aankoop wereldkundig. Het bedrijf van Mark Zuckerberg telde rond de twee miljard dollar neer voor de hele organisatie. Voor Meta paste de deal in een bredere inhaalslag op het gebied van AI-agents, een terrein waarop concurrenten als OpenAI, Anthropic en Google de afgelopen jaren veel ruimte hadden ingenomen.
Op 27 april 2026 greep de Chinese Nationale Ontwikkelings- en Hervormingscommissie in. Het orgaan oordeelde dat de overname mogelijke schendingen bevatte van de regels rond technologie-export en buitenlandse investeringen, en gelastte de ontbinding ervan. Volgens berichtgeving van Bloomberg en The Washington Post is dat gebeurd onder de Foreign Investment Security Review Measures, die Beijing in 2021 introduceerde.
Dat de wet hier wordt ingezet tegen een bedrijf dat formeel in Singapore is gevestigd, is opvallend. Beijing geeft daarmee het signaal dat een papieren verhuizing niet voldoende is om buiten de greep van Chinese regelgeving te blijven. Wie ooit in China is opgericht en strategisch gevoelige technologie ontwikkelt, blijft volgens Beijing onder zijn juridische paraplu vallen.
Hoe Meta de boel terugdraait
Volgens TechCrunch heeft Meta sinds begin juni de toegang van Manus tot zijn interne systemen geblokkeerd. Medewerkers van Meta kunnen Manus-tools niet meer inzetten voor interne projecten, en de data-uitwisseling tussen beide bedrijven is stilgezet. In interne communicatie zou Meta het woord "sunsetting" gebruiken, jargon voor het stilzwijgend uitfaseren van een product.
De oprichters van Manus zouden inmiddels gesprekken voeren over het ophalen van ongeveer een miljard dollar bij externe investeerders, om het bedrijf terug te kopen van Meta. Of dat lukt en tegen welke voorwaarden, is niet duidelijk. Meta heeft zich publiekelijk niet uitgelaten over de afwaardering of het verlies dat met de operatie gemoeid is.
Bredere context: tech als geopolitiek
De Manus-zaak past in een reeks maatregelen waarmee Beijing de greep op zijn AI-sector aanscherpt. Chinese autoriteiten eisen sinds dit voorjaar overheidsgoedkeuring voor reizen van AI-onderzoekers en topbestuurders naar het buitenland. Ook moeten grote Chinese AI-bedrijven toestemming vragen voordat ze Amerikaans investeringskapitaal aannemen.
Dat is een spiegelbeeld van de aanpak die Washington de afgelopen jaren ontwikkelde. De Verenigde Staten beperken al sinds 2022 de export van geavanceerde AI-chips naar China, met Nvidia als bekendste casus. Daarnaast toetst de Committee on Foreign Investment in the United States Chinese overnames van Amerikaanse techbedrijven steeds strenger; eerder werd onder druk van dat orgaan onder meer de overname van Grindr door een Chinese eigenaar teruggedraaid.
Wat nieuw is, is de richting. Tot nu toe waren het vooral Amerikaanse instanties die Chinese deals tegenhielden of terugdraaiden. Beijing volgt nu hetzelfde model, maar dan in tegenovergestelde richting. Voor Amerikaanse techbedrijven die in Chinese AI willen investeren, betekent het dat een handtekening onder een contract geen eindstation meer is. Ook na afronding kan een deal alsnog worden ontbonden.
Wat dit betekent voor de AI-sector
Voor de bredere AI-markt is Manus geen kleine speler. Het bedrijf gold als een van de eerste Chinese partijen met een serieus agent-product dat ook in het Westen aandacht trok. Dat het nu losgesneden wordt van Meta, zet de techstrategie van Zuckerberg onder druk: Meta probeerde via overnames in een klap toegang te krijgen tot Chinees AI-talent en bestaande agent-technologie, een snelkoppeling die nu wegvalt.
Voor investeerders met Chinese AI-belangen ligt de boodschap er duidelijk: een verhuizing naar Singapore of een andere neutrale hub maakt een bedrijf niet automatisch onaantastbaar voor Chinees toezicht. Voor Westerse partijen die overnames in deze hoek overwegen, betekent het dat de juridische risico's verder reiken dan het moment van tekenen. Het ondertekende contract is voortaan een eerste stap, geen garantie.
